مرکز تحقیقات راه ، مسکن و شهرسازی پژوهشنامه حمل و نقل 1735-3459 23 2 2026 06 22 Assessment of Noise and Vibration Induced by Train Passage in the Historic Area of Tepe Hesar, Damghan ارزیابی صدا و ارتعاش ناشی از عبور قطار در محدوده تاریخی تپه حصار دامغان 93 108 242686 10.22034/tri.2026.576598.3443 FA مسعود فتحعلی استادیار، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، تهران، ایران محمد محسن کبیری نصراباد دستیار تحقیقاتی، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، تهران، ایران Journal Article 2026 02 18 The passage of railway lines near historical sites can, through the generation of vibration and noise pollution, produce undesirable effects on the structural stability and conservation values of these areas. Damghan Station, located on the heavily trafficked Tehran–Mashhad corridor, lies adjacent to the core area and buffer zone of the historical site of Tepe Hisar in Damghan, and the continuous movement of rail fleets within this zone has created concerns from the perspectives of cultural heritage protection and railway operation management. The aim of this research is to evaluate the level of noise and vibration generated by train passage in this area and to compare the results with the permissible limits of relevant standards. To this end, field studies involving measurements of vibration and sound were conducted at different points across the site, and the results were analyzed using standard criteria. The findings showed that in parts of the historical area, vibration and noise levels exceed allowable limits. Accordingly, the results of the study indicate that the continued operation of railways in proximity to historical sites requires special attention to monitoring, controlling physical impacts, and adopting appropriate management strategies to ensure the sustainable protection of these sites. چکیده:<br><br>عبور خطوط ریلی از مجاورت محوطه‌های تاریخی می‌تواند با ایجاد ارتعاش و آلودگی صوتی، آثار نامطلوبی بر پایداری سازه‌ای و ارزش‌های حفاظتی این محوطه‌ها برجای گذارد. ایستگاه دامغان در مسیر پرترافیک تهران–مشهد در مجاورت عرصه و حریم محوطه تاریخی تپه حصار دامغان واقع شده و عبور مستمر ناوگان ریلی در این محدوده، نگرانی‌هایی را از منظر حفاظت میراث فرهنگی و مدیریت بهره‌برداری ریلی ایجاد کرده است. هدف این پژوهش، ارزیابی میزان صدا و ارتعاش ناشی از عبور قطار در این محدوده و مقایسه نتایج با حدود مجاز استانداردهای مرتبط است. بدین منظور، مطالعات میدانی اندازه‌گیری ارتعاش و صوت در نقاط مختلف محوطه انجام و نتایج با معیارهای استاندارد تحلیل شد. نتایج نشان داد که در بخش‌هایی از محدوده تاریخی، سطوح ارتعاش و صدا فراتر از حدود مجاز قرار دارد. بر این اساس، نتایج پژوهش بیانگر آن است که تداوم بهره‌برداری ریلی در مجاورت محوطه‌های تاریخی نیازمند توجه ویژه به پایش، کنترل اثرات فیزیکی و اتخاذ راهبردهای مدیریتی مناسب برای حفاظت پایدار این محوطه‌ها است. https://www.trijournal.ir/article_242686_36d9f33aadf3aa2eeb8cb654177d73ac.pdf