تأثیر افزایش قیمت حمل و نقل بر شاخص قیمت بخش‌های مختلف اقتصادی در ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده اقتصاد، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 دانش آموخته کارشناسی‌ارشد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

چکیده

بررسی اثر افزایش قیمت حمل و نقل بر شاخص قیمت بخش‌های اقتصادی و همچنین جایگاه حمل و نقل با توجه به ارتباط‌های پسین و پیشین و شاخص‌های قدرت انتشار و حساسیت از مباحث مهم به شمار می‌رود. در این راستا این مقاله ابتدا به بررسی جایگاه حمل و نقل در اقتصاد ایران پرداخته و سپس  اثرات مستقیم ناشی از افزایش قیمت حمل و نقل بر قیمت بخش‌های مختلف را مورد بررسی قرار داده است. برای این هدف از جدول داده-ستانده سال 1390 مرکز آمار ایران استفاده شده، که ابتدا جدول متقارن به قیمت ثابت محاسبه و سپس زیر بخش‌های مختلف اقتصادی با هم ادغام شده و جدول  داده-ستانده 25 بخشی در نظر گرفته شده است. برای بررسی اثر افزایش قیمت حمل و نقل سه سناریوی 20، 30 و 40 درصدی در نظر گرفته شده است. نتایج نشان می‌دهد در همه سناریوها بیشترین تاثیر افزایش حمل و نقل بر شاخص قیمت بخش های بازرگانی و هتلداری، پست و مخابرات، فرآورده های نفتی و محصولات شیمیایی و کشاورزی و دامپروری است.
 
طبقه بندی JEL: L92، R15،R48 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Transportation Price on the Price Index of Different Economic Sectors in Iran

نویسندگان [English]

  • Zahra Dehghan Shabani 1
  • Nazanin Azim 2
1 Associate Professor, Department of Economics, Shiraz University, Shiraz, Iran.
2 M.A.‌Grad., Department of Economics, Shiraz University, Shiraz, Iran.
چکیده [English]

The study of the effect of transportation price on the price index of economic sectors and the place of transportation according to the forward linkage, backward linkage, Power of Dispersion Index and Dispersion Sensitivity are considered as an important topic. In this way, this paper first examines the place of transportation in the Iranian economy and then examines the direct effects of increasing the price of transportation on the price of different economic sectors. To do this, using the Input-Output analysis and table 2011 of the Statistical Center of Iran. First, the symmetric table is calculated for the constant price and then merged under the various economic sectors and the input-output table is considered as 25 sectors. According to the results of this study, the highest impact of an increase 20%, 30% and 40% in transportation prices on commerce and hotel, petroleum products, chemical products, and mineral industries, agriculture and animal product price index.
JEL Classification: L92, R15, R48.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Cost of Transportation
  • Forward Linkage
  • Backward Linkage
  • Input-output analysis
  • Iran
-اندایش، ی.، موسوی، ح.، (1387)، "بررسی اثرات افزایش هزینه‌های حمل و نقل دریایی بر شاخص قیمت بخش‌های اقتصادی با رهیافت داده-ستانده"، مجموعه مقالات دهمین همایش صنایع دریایی.
 
- بزازان، ف.، (1384)، "تحلیل نقش حمل و نقل در اقتصاد ایران"، مجله برنامه و بودجه، دوره 10. شماره 5.
ص. 53-78.
 
-خاکساری، ع.، (1395)، "تخمین مدل تاثیر توسعه حمل و نقل ریلی بر رشد اقتصادی کشور از سال 1350-1389"، پژوهشنامه حمل و نقل. دوره13. شماره2. ص. 10-25.
 
-شاهمرادی، ا.، مهرآرا، م.، فیاضی، ن.، (1389)، "آزادسازی قیمت حامل‌های انرژی و آثار آن بر رفاه خانوار و بودجه دولت از روش داده-ستانده"، فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی ایران، شماره42، ص. 1-24.
 
-شریفی، ن.، (1390)، "جایگاه حمل و نقل و تاثیر آن بر دیگر بخش‌های اقتصاد کشور: یک تحلیل داده-ستانده"، پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، شماره 2،
ص. 207-237.
 
-صفایی، س.، (1394)، "تاثیر سرریزهای فضایی سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های حمل و نقل بر رشد اقتصادی در ایران"، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز.
 
-عیدوزهی، ا.، (1390)، "شناسایی اثرات پسین و پیشین حمل و نقل در اقتصاد ایران" ، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه سیستان و بلوچستان.
 
-محمودی، ع.، کشاورز حداد، غ.، فقیه جویباری، م.، (1384)، "تحلیل اهمیت صنعت حمل و نقل در اقتصاد ایران با استفاده از تکنیک داده-ستانده"، فصلنامه پژوهشنامه بازرگانی، شماره34، ص. 87-116.
-مقصودی، ن.، (1391)، "بررسی بهینه سازی قیمت حمل و نقل با رویکردی بر راه‌های ریلی به روش تحلیل SAM"، دوره 6، شماره 19. ص. 9-28.
 
-نوروزی، ع.، (1381)،­"اولویت­بندی بخش‌های اقتصادی بر اساس جدول داده-ستانده: مورد مطالعاتی استان گیلان".
 
-Campisi, D., & La Bella, A., (1987), “An input-output based approach to the short-term evaluation of transportation plans, Applied mathematical modeling”, Vol.11. No.2,
pp. 127-132.‏
 
-Chio, r., Lin, y., (2012), “Applying Input-output Model to Investigate the Inter-Industrial Linkage of Transportation Industry in Taiwan, Journal of Marine Science and Technology”, Vol.20. No.2. pp. 173-186.
 
-Jiang, x., Zhang, l., Shao, f., Qin, h., He, x., (2017), “Multimodal transportation infrastructure investment and regional economic development: A structural equation modeling empirical analysis in China from 1986 to 2011”, Transport Policy, Vol. 54,
pp. 43-52.‏
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
-Lee, m., Yoo, S., (2016), “The Role of Transportation Sector in The Korean national economy; An Input-output Analysis, Transportation Research Part A”, Vol.93.
pp. 13-22.
 
 
-Miller, R.E., Blair, P.D., (1985), “Input-Output Analysis: Foundations and Extensions”, New Jersey, Prentice-hall.
 
-Nguyen, v., Shimizu, T., (2017), “Input-Output Table for Transportation and Tourism Analysis: Construction and Applications”, Journal of the Eastern Asia Society for Transportation Studies.Vol. 12.
pp. 2117-2132.
 
-Saleem, H., Jiandong, W., Zaman, K., Elashkar, E. E., & Shoukry, A. M., (2018), “The impact of air-railways transportation, energy demand, bilateral aid flows, and population density on environmental degradation: evidence from a panel of next-11 countries”, Transportation Research Part D: Transport and Environment, Vol.62,
pp. 152-168.‏