پژوهشنامه حمل و نقل

پژوهشنامه حمل و نقل

ارزیابی آزمایشگاهی تاثیر آلودگی‌های سطح روسازی در مجاورت روانآب بر ترک‏خوردگی‏ خستگی مخلوط آسفالت داغ

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
مهدی مهدی نظر 1
علی عبدی کردانی 2
مهیار عربانی 3
1 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی عمران، گرایش راه و ترابری، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین، ایران
2 استاد، گروه مهندسی عمران، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین، ایران
3 استاد، گروه مهندسی عمران، دانشگاه گیلان، گیلان، ایران
10.22034/tri.2024.474651.3270
چکیده
یکی از خرابی‏های اصلی مخلوط آسفالتی، ترک‏خوردگی خستگی است که در نتیجه ضعف در خصوصیات قیر و یا چسبندگی قیر-سنگدانه در دمای میانی رخ می‏دهد. رطوبت از عوامل مهمی است که می‏تواند باعث تغییر در عملکرد خستگی مخلوط آسفالتی شود. این موضوع هنگامی که سطح روسازی در معرض گرد و غبار یا دوده‏های ناشی از خروجی اگزوز خودرو قرار داشته باشد، اهمیت بیش‌تری دارد. بر این اساس در این پژوهش به بررسی تاثیر روانآب با درجه اسیدیته مختلف بر عملکرد مخلوط آسفالتی در دمای میانی پرداخته شده است. 12 نوع مخلوط آسفالتی با استفاده از دو نوع سنگدانه (سیلیسی و آهکی)، دو نوع قیر (PG 64-16 و PG 58-22) و افزودنی جاذب آلودگی آب به نام زئولیت در 2 درصد وزنی قیر ساخته شده است که تحت شرایط محیطی با درجه اسیدیته‏های 5، 6، 7، 8 و 9 قرار گرفته‏اند. آزمایش‏های مکانیکی رئومتر برش دینامیکی بر روی قیر و خمش نیم‌دایره بر روی مخلوط آسفالتی انجام شده است. همچنین مؤلفه‌های انرژی آزاد سطحی قیر و سنگدانه به ترتیب با روش‏های صفحه ویلهلمی و دستگاه جذب همگانی اندازه‌گیری شده‌اند. نتایج نشان می‏دهند که اعمال شرایط رطوبتی، مخصوصا شرایط اسیدی، از طریق افزایش انرژی جداشدگی باعث کاهش چسبندگی قیر-سنگدانه و در نتیجه افزایش احتمال ترک‏خوردگی خستگی می‏شود. شرایط محیطی اسیدی و بازی باعث افزایش سختی قیر، زاویه فاز، پارامتر خستگی و در نتیجه افزایش احتمال رخداد ترک‏خوردگی خستگی می‌شود. شرایط اسیدی و بازی، انرژی و چقرمگی شکست مخلوط را افزایش می‌دهند که به تبع آن قابلیت جذب تنش و مقاومت مخلوط آسفالتی در برابر رشد ترک کاهش می‌یابد. زئولیت باعث بهبود مولفه غیرقطبی قیر می‏شود که بر روی مقاومت پیوستگی و چسبندگی مخلوط اثر مثبت دارد. براساس نتایج تحلیل آماری ‏ استفاده از 1 و 2 درصد زئولیت باعث افزایش معنادار پارامتر خستگی قیر، انرژی شکست و چقرمگی شکست مخلوط آسفالتی می‌شود.
کلیدواژه‌ها
ترک‏خوردگی خستگی
درجه اسیدیته روانآب
روش انرژی آزاد سطحی
زئولیت
مخلوط آسفالتی داغ

موضوعات

عنوان مقاله English

Laboratory Investigation of the Effect of Pavement Surface Contamination in the Vicinity of Runoff on Fatigue of HMA

نویسندگان English

Mehdi Mehdinazar 1
Ali Abdi Kordani 2
Mahyar Arabani 3
1 Ph.D., Candidate, Majoring in Transportation Planning, Faculty of Civil Engineering, Arts and Architecture, Tehran Science and Research, Tehran, Iran.
2 Professor, Department of Civil Engineering, Faculty of Technical and Engineering, Imam Khomeini International University, Qazvin, Iran.
3 Professor, Department of Civil Engineering, University of Guilan, Guilan, Iran.
چکیده English

One of the main failures of hot mix asphalt (HMA) is fatigue cracking, which occurs due to weaknesses in the bitumen or bitumen-aggregate adhesion properties at medium temperatures. Moisture is a critical factor that can influence the fatigue performance of HMA, and this becomes even more significant when the pavement surface is exposed to contaminants such as dust or soot from vehicle exhaust. In this research, the effect of runoff with different pH levels on the performance of HMA at medium temperatures has been evaluated. Twelve types of HMA were prepared using two types of aggregate (granite and limestone), two types of bitumen (PG 64-16 and PG 58-22), and a water contamination-absorbing additive called zeolite at 2% by weight of bitumen. These mixtures were exposed to environmental conditions with pH levels of 5, 6, 7, 8, and 9. Mechanical tests, including dynamic shear rheometer on bitumen and semi-circular bending on HMA, were conducted. Additionally, the surface free energy components of bitumen and aggregate were measured using Wilhelmy plate and universal sorption device methods, respectively. The results indicate that moisture conditions, especially acidic conditions, increase the debonding energy, which reduces bitumen-aggregate adhesion and, consequently, increases the likelihood of fatigue cracking. Acidic and alkaline environmental conditions increase the bitumen's stiffness, phase angle, and fatigue parameter, thereby elevating the probability of fatigue cracking. Moreover, these conditions increase the fracture energy and toughness of the mixture, which reduces its ability to absorb stress and resist crack growth. Zeolite improves the non-polar component of bitumen, positively affecting the cohesion and adhesion resistance of the mixture. According to statistical analysis, the use of 1% and 2% zeolite significantly increases the bitumen's fatigue parameter, fracture energy, and fracture toughness of the asphalt mixture.

کلیدواژه‌ها English

Fatigue Cracking
Runoff pH
Surface Free Energy Method
Zeolite
Hot Mix Asphalt
-Arabani, M., Ranjbar Pirbasti, Z., & Hamedi, G. H. (2020). Evaluation of the effect of dust and soot on runoff acidity and moisture sensitivity of asphalt mixtures using thermodynamic and mechanical methods. Journal of Materials in Civil Engineering, 32(11), 04020313.
-ASTM. (2001). Standard Specification for Hot-Mixed, Hot-Laid Bituminous Paving Mixtures. In D 3515. Washington D.C: ASTM D3515.
-Bhasin, A. (2007). Development of methods to quantify bitumen-aggregate adhesion and loss of adhesion due to water Texas A&M University].
-Bhasin, A., Masad, E., Little, D., & Lytton, R. (2006). Limits on adhesive bond energy for improved resistance of hot-mix asphalt to moisture damage. Transportation Research Record: Journal of the Transportation Research Board(1970), 3-13.
-Chauhan, M., & Narayan, A. (2019). Effect of Moisture on Fatigue Characteristics of Asphalt Concrete Mixtures. International Symposium on Asphalt Pavement & Environment.
-Cheng, D. (2002). Surface free energy of asphalt-aggregate system and performance analysis of Asphalt concrete based on surface free energy. Texas A&M University.
-D7175, A. (2015). Standard test method for determining the rheological properties of asphalt binder using a dynamic shear rheometer. American Society for Testing and, 8.
-Good, R. J., & van Oss, C. J. (1992). The modern theory of contact angles and the hydrogen bond components of surface energies. In Modern Approaches to Wettability, Springer, 1-27.
-Ibrahim, H., Wahhab, A.-A., & Hasnain, J. (1998). Laboratory study of asphalt concrete durability in Jeddah. Building and Environment, 33(4), 219-230.
-Jaskula, P., & Judycki, J. (2014). The effect of water and frost on fatigue life of asphalt concrete. In Advanced Characterization of Asphalt and Concrete Materials, 76-83.
-Kim, Y.-R., Little, D. N., & Lytton, R. L. (2004). Effect of moisture damage on material properties and fatigue resistance of asphalt mixtures. Transportation Research Record, 1891(1), 48-54.
-Lamothe, S., Perraton, D., & Di Benedetto, H. (2019). Fatigue behaviour of dry or partially saturated hot mix asphalt (HMA). Fatigue & Fracture of Engineering Materials & Structures.
-Lechert, H. (2001). The pH-value and its importance for the crystallization of zeolites. In Verified Syntheses of Zeolitic Materials, Elsevier, 33-38.
--Prowell, B. D. (2013). Validating The Fatigue Endurance Limit For Hot Mix Asphalt, Vol. 646. Transportation Research Board.
-Roberts, F. L., Kandhal, P. S., Brown, E. R., Lee, D.-Y., & Kennedy, T. W. (1991). Hot mix asphalt materials, Mixture Design And Construction.
-Sowah-Kuma, D. (2014). Assessment of low temperature cracking in asphalt pavement mixes and rheological performance of asphalt binders.
-Tong, Y., Luo, R., & Lytton, R. L. (2013). Modeling water vapor diffusion in pavement and its influence on fatigue crack growth of fine aggregate mixture. Transportation Research Record, 2373(1), 71-80.
-Vivar, E. D. P., & Haddock, J. E. (2006). HMA Pavement Performance and Durability.
-Yang, H., Pang, L., Zou, Y., Liu, Q., & Xie, J. (2020). The effect of water solution erosion on rheological, cohesion and adhesion properties of asphalt. Construction and Building Materials, 246, 118465.
-Yoon, H. H., & Tarrer, A. R. (1988). Effect of aggregate properties on stripping.